Son günlerde Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) bültenleri, piyasalarda adeta bir yeniden yapılanma rüzgarı estiriyor. Trive Yatırım'ın faaliyetlerinin geçici olarak durdurulması, Tera Portföy ve Pusula Portföy’ün fonlarının tasfiye sürecine alınması gibi peş peşe gelen kararlar, doğal olarak bireysel yatırımcı cephesinde ciddi bir endişe yarattı. Sosyal medyada, forumlarda ve bize ulaşan mesajlarda en çok yankılanan o haklı soruyla karşılaşıyoruz: "Kurumun faaliyeti durdu, içeride kalan hisselerime ve fonlarıma ne olacak?"
Finansal okuryazarlığın sadece grafik okumak değil, aynı zamanda kriz anlarında sistemi ve mevzuatı doğru okumak olduğunu hatırlamamız gereken günlerden geçiyoruz. Öncelikle şu temel gerçeğin altını kalın çizgilerle çizelim: Türkiye'de sermaye piyasaları, yatırımcıyı aracı kurumun olası risklerine karşı koruyan son derece sağlam bir altyapıya sahiptir. Satın aldığınız hisse senetleri veya yatırım fonu katılma payları, işlem yaptığınız aracı kurumun kendi bilançosunda tutulmaz. Bu varlıklar, doğrudan Takasbank ve Merkezi Kayıt Kuruluşu (MKK) nezdinde, bizzat sizin TC kimlik numaranız ve adınız altında saklanmaktadır.
Ancak "Benim cüzdanımda şu kurumun ürünü var, şimdi ne yapacağım?" sorusunun cevabı, çalıştığınız kuruma ve elinizdeki ürüne göre değişiklik gösteriyor. Gelin bu süreci kurum bazlı inceleyelim:
1. Trive Yatırım'da Hesabı Olanlar: "Fonlarım ve Hisselerim Ne Olacak?"
SPK'nın 2026/79 sayılı bülteniyle faaliyetleri durdurulan Trive Yatırım'da hesabı olan yatırımcıların durumu, diğerlerinden hukuki olarak oldukça farklıdır.
Eğer Trive ekranından TEFAS üzerinden yatırım fonu aldıysanız; bu fonlar Trive'a ait olmadığı için kesinlikle tasfiye edilmeyecek veya zorla paraya çevrilmeyecektir. Trive bir "portföy yönetim şirketi" değil, "aracı kurumdur". Yani fonunuz arka planda çalışmaya, piyasaya göre değerlenmeye devam etmektedir. Sadece Trive'ın ekranları kapandığı için şu an müdahale edemiyorsunuz.
Aynı durum hisse senetleri için de geçerlidir. Panik yapmanıza veya bir yerlere satış emri girmeye çalışmanıza gerek yoktur. Süreç netleştiğinde, SPK'nın duyuracağı takvim dahilinde, Takasbank veya e-Devlet üzerinden mevcut hisselerinizi ve fonlarınızı bozmadan, sorunsuz çalışan başka bir aracı kuruma veya bankaya "virman" (transfer) talimatı vererek taşıyacaksınız. Sadece resmi virman sürecinin açılmasını beklemeniz yeterlidir.
2. Tera Portföy ve Pusula Portföy Fon Sahipleri: "Tasfiye Süreci Nasıl İşleyecek?"
Eğer bankanızın veya aracı kurumunuzun ekranından Tera Portföy veya Pusula Portföy'e ait bir yatırım fonu (Hisse, GYO, Girişim Sermayesi vb.) aldıysanız, Trive yatırımcısından farklı olarak sizin fonlarınız "tasfiye" sürecindedir.
Bu noktada yatırımcının kendi başına bir "satış" (bozum) emri girmesine gerek yoktur, sistem zaten bunu kabul etmeyecektir. SPK bu fonların tasfiyesi için görevli bankalar atamıştır (Örneğin Tera Portföy için Türkiye İş Bankası A.Ş., Pusula Portföy için T.C. Ziraat Bankası A.Ş.).
Görevli bankalar, fonun içindeki varlıkları piyasa şartlarında en uygun değere satıp nakde çevirecektir. Bu varlıklar nakde döndükçe, elinizdeki fon payı oranında para doğrudan yatırım hesabınıza yatırılacaktır. Mevzuata göre bu sürecin en fazla altı ay içerisinde tamamlanması öngörülür. Ancak varlıkların niteliğine bağlı olarak çok daha kısa sürede de nakit dönüşleri sağlanabilir.
Zaman Çizelgesi ve Ne Yapılmalı?
Bu süreçte yatırımcılara düşen temel görev:
SPK bültenlerini ve Kamuyu Aydınlatma Platformu (KAP) duyurularını yakından takip etmek.
Portföy yönetim şirketleri için tasfiyeyi yürüten görevli bankaların resmi bildirimlerini referans almak.
Aracı kurum faaliyet durdurmalarında (Trive gibi) virman kanallarının açılmasını bekleyip, fon ve hisseleri güvenli bir kuruma transfer etmektir.
Sermaye piyasalarında kurallar, yatırımcıyı korumak için vardır. Kurumlar geçici, sistem ve mülkiyet hakkı kalıcıdır.